Navigation » Forum > DAILY PRESS AND MEDIA, POLITICS... > Opninone & Comments » Refik Hasani: Pėrmes Anamoravės lidhet Presheva, Bujanoci dhe Kumanova

Opninone & Comments Discuss the opinions of Albanian writers and journalists and post a comments

Reply
 
Thread Tools
  #1  
Old 06-29-2011, 01:19 AM
Media_Group's Avatar
Media_Group Media_Group is offline
Super Moderator
 
Join Date: Sep 2010
Posts: 1,466
Default Refik Hasani: Pėrmes Anamoravės lidhet Presheva, Bujanoci dhe Kumanova


Pėrmes Anamoravės lidhet Presheva, Bujanoci dhe Kumanova

Pėr Preshevėn , Bujanocin dhe Kumanovėn ėshtė interes jetik qė pėrmesė Gjilanit duhet tė lidhemi me rrugėn e kombit dhe detin adriatikė shqiptarė .Edhe kėto qytete si hapsira etnike duhet ti ndiejn nga afėr investimet.

Po ashtu edhe Komuna e Kumanovės dhe e Likovės si njė rajon i shqiptarėve tė mbetur nėnė administrimin e Maqedonisė qė kufizohen me Gjilanin.Kėto tri zona, Rajone jo tė vogla,qė ėshtė interes kombėtarė qė tė kenė infrastrukturė tė zhvilluar. Ne jemi duke pėsuar humbje,kemi ngecje tė shumta nė aspektin e zhvillimit tė pėrgjidhshėm dhe ēėshtje tjera si qė ėshtė lidhja me nyjėn e rrugės sė kombit pėr nė detin adriatikė me Durrėsin dhe qendrat tjera tė bregdetit shqiptarė.Medvegjėn si ndėr tri Komunat e ksaj Krahine,nuk e kemi harruar por,ėshtė mė afėr pėr tu lidhur me Prishtinėn se sa tė lidhet me Bujanocin e Gjilanin.Me investimet nė Gjilan do tė pėrfitojm si nė : Komunikim, integrim, zhillim ekonomik dhe hapja e shumė perspektiva tė kėtyre tri rajoneve.Mbi tė gjitha rolė tė madhė do tė ketė qė shqiptarėt nga Presheva dhe Bujanoci nuk do tė emigronin nė vende tė tjera.Investimi nė Anamoravė pėrveqė interes nė kėtė Rajon ėshtė njė lehtėsim edhe pėr shqiptarėt nga Bujanoci , Presheva , Kumanova.Me investimet nuk do zvoglohet dukshėm numri i shqiptarėve nė kėto dy komunave shqiptare tė mbetur nėnė administrimin e Serbisė.Nėse nuk investohet nė kėto komuna kėrcnohemi se do tė humben kėto komuna pėr shkakė tė shpėrnguljes sė heshtur dhe tė pa shpallur.Ju bėjmė apel qeverive qendrore pėr fillimin e pėrpilimit tė planeve qė pėr hirė dhe interes tė Bujanocit , Preshevės dhe Kumanovės tė investohet kėndej kufirit . Arterjet e rrugėve duhet tė shtrihen edhe afėr kėtyre zonave dhe do tė lidhemi me rrugėn e kombit deri nė cepin e fundit tė detit Adriatikė shqiptarė .

I - Rajoni i Anamoravės : Gjilan, Kamenicė,Viti dhe Novobėrdė ,

II - Dy Komunat e Krahinės e shqiptarėve,atė tė Bujanocit dhe Preshevės dhe


III - Banorėt e Komunės sė Kumanovės dhe Likovės .
Edhe ne jemi hapsira etnike shqiptare

Arsyetime ka tė panumėrta edhe kėto skaje tė haspirės etnike shqiptare , ja disa prej tyre : Kėto pjesė tė cekura kan mbetur pėr qėllime politike pa u lidhur me nyjėn hekurudhore Bujanoc dhe Presheva nuk jan tė lidhura as me Gjilanin e as me Prishtinėn.Kumanova dhe Likova po ashtu nuk lidhen fare me Gjilanin dhe Prishtinėn.Gjilani,Kamenica,Vitia dhe Novobėrda nuk jan tė lidhur nė mesė veti e as me Prishtinėn. Jo vetėm qė nuk jemi tė lidhur me nyjėn hukurudhore,por edhe me rrugė tė duhura automobilistike kėto qytete lidhen me rrugė tė rendit tė tretė a katėrtė.Mė mirė Serbia deri nė vitin 1990 ua ka rregulluar infrastrukturėn rrugore nė mesė veti disa vendbanimeve rurale tė Novobėrdės se sa jan tė lidhura qytetet e pėrmendur si qendra tė tri Rajoneve. Trekėndėshi nga tri shtete tė tanishme me Gjilan-Bujanoc-Preshevė-Kumanovė , jan me domethėnjė tė madhe, kulturore-historike dhe ekonomike . Investimet dhe arterjet ēė do ti pėrshkoj kėto tri rajone do lehtėson komunikimin ndėrkufitarė nė mes tė tri shteteve,nė dy anėt e kufirit tė banuar me popullat shqiptare.Do tė afron kėtė skaj tė trungut shqiptarė qė tė afrohet me detin shqiptarė tė adriatikut deri nė krahinėn shqiptare tė Ēamėrisė nė Greqisė.

Mos tė rrudhet kuleta por tė ketė investime kapital dhe strategjike si investim i gjithėmbarshėm ndėrshqiptarė nė tė gjitha kuptimet e jetės.

Hapja e vendkalikmeve tė reja nė mesė tė Kosovė, Maqedonisė dhe Serbisė , por edhe riparimi i rrugėve egzistuese ėshtė jetėsimi i njė ėndrre tė shumė gjeneratava nga shekuj me radhė pėr realizimin e njė komunikimi tė pa penguar ndėrshiqtarė . Qarkullimi i lirė i tė gjitha vlerave pa pengesa dhe barriera edhe tė produkteve ushqimore dhe industriale.Ne qė jemi nga kėto rajone,jemi ngopur me pengesa ,pėr gjysmė shekulli tė sundimit tė sistemit komunist Jugosllavė nuk ėshtė investuar fare nė kėto rajone.Ishte interes i shkruar dhe i praktikuar qė tė vėshtirsohej komunikimi i kėtyre komunave shqiptare.Tashmė duhet ti qasemi dhe kėrkohet integrimi shqiptarė,ēmimi i kėtij integrimi ėshtė lidhja dhe rregullimi i infrastrukturės moderne rrugore,hekurudhore dhe ajrore.

Nuk ėshtė projekt i parealizueshėm

Anamorava dhe kjo pjesė e hapsirės son etnike tė lidhet sa mė shkurtė me autostradėn pėrmesė Prishtinės dhe Ferizajit si arterja kryesore tė rrugės sė Kombit me detin adriatikė. Kur marrim parasysh qė Gjilani nuk ka nyje hekurudhore . Kėto janė projekte tė realizueshme.Ne popullata nga kėto tri rajone pėr momentin nuk po kėrkojm,qė :

- Ndonjė aeroportė ndėrkombėtarė ,

- Banorėt e Anamoravės nuk janė duke kėrkuar qė Lumin Mirusha apo Morava ta bėhet i lundrueshėm si
kanalin e Suezit dhe tė lidhemi me njė dalje nė detė ,

- Ndonjė tunel tė llojit ,, kalimashi 2 ''' , qė do ta lidhė qytetin e Bujanocit , Preshevės dhe Kumanovės tė lidhet me Gjilanin , kurse Gjilani tė lidhet me Prishtinėn.

- Nyja hekurudhore pėr qarkullimin e trenit qė do ta lidhė qytetin e Bujanocit e Preshevės dhe Kumanovės me Gjilanin dhe Prishtinėn stacionet tė jetė nėn dhe

- Ndėrtimin e ndonjė metro qė qytetin e Medvegjės do ta lidhė me Prishtinėn dhe ndėrtimin e njė nyje tė tramvajit qė furnizohet me rrymė elektrike .

- Ndėrtimin e ndonjė objekti industrialė pėr prodhimin e automjeteve tė transportit , pėr prodhimin e pjesėve
tė elektronikės , jemi tė vetėdijshėm se janė tė parealizueshme .

- Nuk po kėrkojm qė ne kėto tri rajone tė lidhemi me pėrēuesit e teleferigut pėr skijime pėr Brezovicė,tėrė
Bjeshkėt e Nemura , duke pėrshkruar malet e thepisura shqiptare deri nė Sarandė !? .

Kėto jan projekte qė as Japonia nuk mundė ti fanancoj, por invetimet nė Anamoravė dhe afėr kėtyre Zonave, ėshtė interes nacional , ekonomike dhe borgjė moral , kombėtarė e shtetėror.

Sigursht ka patur pėrpjekje por nuk ėshtė ndėgjuar zėri i njerėzve qė i kan pėrfqqėsuar kėto Rajone . Qė nga koha e pas luftės sė fundit tė vitit 1999,Anamoravėn dhe dy rajonet shumė pak kemi thithur investime Rajonet tona jo edhe aqė tė vogla . A ka arsyetimi qė edhe pas mė tėpėr se njė dekade nuk jan shtruar drejtė nevojat dhe kėrkesat e kėtyre tri Rajoneve.Kush na pengon qė tė bashkėpunojn dhe koordinojm punėt.Tė caktohen takime me Kryetarė tė Komunave dhe grupe tė ekspertėve gjegjėse , veqmas deputetėt qė pėrfqėsojn kėto rajone nė parlamante pėrkatėse.

Nuk mundė tė pranojmė,tė jemi si oaza tė pa pazhvilluara

Nuk mundė tė pranojm edhe mė tutje kėto rajone si njė oazė e pazhvilluar nuk do tė mbetet vetėm Rajoni i Anamorava,por ėshtė me kushtueshme do tė mbetet i mbylllur edhe Rajoni apo pjesa e Krahinės shqiptare me Komunat : Bujanocin dhe Preshevėn .Edhe Komuna e Medvegjės do tė pėrfiton nėse hapet pika kufitare nė Kapi ku pėrmesė Kamenicės edhe kėto troje shqiptarė te Komunės sė Medvegjės do tė lidhen mė afėr me Gjilanin dhe Kumanovėn pėr tė vazduar me kryeqitetein e Maqedonisė Shkupin dhe shtetin e Bullgarisė . Kurse Kumanova dhe Likova pėrmesė Shkupit dhe Tetovės tė lidhet me detin adriatikė e kan tėpėr larg.Nuk duhet tė mbeten edhe mė tej qė kėto tri rajone tė mbahen tė mbyllura,por tė krijohen plane dhe strategji veprimi.Interesi i kėtyre tri rajoneve ėshtė qė tė nxitet zhvillimi i tyre dhe tė ngriten kapacitete nė pėrparimin e infrastrukturės,arsimit dhe tė krijohen perspektiva tė reja pėr kėtė trekėndėsh shumė tė rėndėsishėm.Kėto tri Rajone historikisht kan patur tė gjitha lidhjet nė mesė veti,prandaj edhe nga ana gjeografike edhe nga ana e numrit tė banorėve nuk janė tė vogėl.Qytetarė nga kėto tri pjesė tė hapsirės sonė kan deri nė gjysmė milioni banorė.Rajonet nė fjalė nuk kan nyje hekurudhore,nuk ka dalje pėr nė autostradė qė e lidhė rrugėn e kombit.Prandaj duhet ta zėm hapin me kohėn.Anamoravės me kėtė trekėndėsh kufitar duhet t’ia lehtėsojm komunikimin ndėrkufitarė,tė gjithėmbarshėm ndėrshqiptarė nė tė gjitha kuptimet e jetės . Nė mes tė tri shteteve, nė dy anėtė e kufirit tė banuar me popullat shqiptare, Kumanova, Bujanoci, Presheva, Gjilani kėto komuna kanė mė shumė se njė mijė arsye tė investohet se pas luftės sė vitit 1999 nuk vrehet qė ka patur investime .Vetėm komunikimi na krijon lehtėsira qė mė lehtė tė zėm hapin dhe tė nisemi drejtė tregut tė pėrbashkėt Evropian,tė jemi pjesėmarrės nė tregun ekonomik dhe kulturor tė globit mbarė .Kėto zona nuk mundė tė mbeten edhe mė tej pengė i sė kaluarės,nuk mundė tė mbeten ana e harruar dhe e mbuluar nga harresa pėr investime,sepse kemi patur dhe kemi luajtur njė role pozitiv.Edhe nė tė ardhmen do tė pėrkushtohemi mė mirė nė interes tė pėrgjidhshėm shqiptarė dhe atij global . Mė shumė investime nė kėto pjesė . Duhet tė hapen shtigje tė reja nė tė gjitha poret e jetės edhe pėr kėto Rajone. Pėr njerėzit pėrgjegjes qė thirren nė kėto rajone ndoshta do tė zgjojė ndėrgjegjjen ky shkrim,qė prioritet tė jetė hartimi sa mė par i projekteve pėr inevtime dhe vėnja e tyre edhe si prioritete nė nivel tė Kosovės .

E gjithė Kosova lidhet me Kumanovė pėrmesė Gjilanit pėr tė vazhduar edhe nė Bullgari

I - Funksionalizimi dhe arterja qė zona e Shkupit , Kumanovės dhe e Likovės mė afėr pėrmes Gjilanit tė lidhen me Prishtinėn, Mitrovicėn bregdetin e Mali tė zi , Kroacisė e mė tej . Arterja e rrugės Kumanovė pėr Gjilan ėshtė alternativa mė mirė qė tė shkurtohet dhe shmanget rruga Shkupė pėr Ferizaj pėrmes grykės sė Kaqanikut . Kjo rruga prej Gjilanit pėr nė Kumanovė shumė mė shkurtė na lidhė me qytetin e dytė Blagoevgradi nė Bullgari dhe Detin Egje . Pra ėshtė edhe interes ekonomikė qė rruga Kumanovė – Gjilan do tė shkurton dhe afron Shkupin por edhe Bullgarin me Prishtinėn , Mitrovicėn , Malin e Zi dhe bregdetin e Kroacisė.

II- Rruga qė mė sė shumti ėshtė e lėnė nė harresė dhe qė mendojm se ėshtė e ngarkuar , pasi ka edhe njė vendkalim kufitarė ėshtė rruga Bujanoc – Gjilan , qė lidh vendkalimin kufitar dheu i bardhė dhe qė lidh vendbanimet dhe pjesėn mė tė mė tė madhe tė Kamenicės .

III- Po ashtu edhe rruga prej Preshevės pėrmes grykės sė Karadakut , duhet tė pėrmisohet.

Nėse kėto tri arterje nuk funksionalizohen qė lidhen me Gjilanin , Anamorava do tė mbetet si njė zonė e pazhvilluar . dhe do tė ngecė nė shumė drejtime . Duhet shtuar , nė kėtė rajon duhet tė investohet pėr hirė :

- Tė vetė kėti Rajoni jo tė vogėl tė Anamoravės ,

- Dhe interes strategjik dhe kombėtarė qė tė lidhen Presheva dhe Bujanoci ,

- Qė tė afrohet dhe shkurtohet rruga e shqiptarėve nga Shkupi , Kumanova dhe Likova qė tė lidhen me rrugėn e kombit , detin Adriatikė ,

- Tė lidhen me shqiptarėt ne Malė tė zi dhe pjesė tjera ,

- Shqiptarėt e Kosovės dhe tė Malit tė zi do tė afrohen me Bullgarin dhe Detin Egje .

Nė ish ngrehinėn artificial tė quajtur Jugosllavi qė ka qėndruar nė kėmbė tė qelqta , tė gjitha arterjet e rrugėve dhe nyjet hukurudhore ishin tė ndėrtuara me ngjyrime politike . Ne shqiptarėt nė kėtė krijes ishim mė tė dėmtuarit , sepse si tė shpėrndarė padrejtėsisht nė disa Republika , kjo duhet tė pėrmisohet , ku duhet tė orientohen investimet nė lidhjen e vendbanimeve , komunave dhe rajoneve parfarėsisht nėnė administrimin e kujt jane .

__________________
Reply With Quote
Reply

Bookmarks


Currently Active Users Viewing This Thread: 1 (0 members and 1 guests)
 
Thread Tools

Posting Rules
You may not post new threads
You may not post replies
You may not post attachments
You may not edit your posts

BB code is On
Smilies are On
[IMG] code is On
HTML code is Off